سرور مجازی و سرور ابری هر دو بر پایه مجازی‌سازی کار می‌کنند، اما سرور ابری معمولا روی زیرساختی گسترده‌تر و مقیاس‌پذیرتر اجرا می‌شود و امکانات بیشتری برای مدیریت منابع و دسترس‌پذیری دارد. اگر بین خرید VPS و سرور ابری مردد هستید، اول باید یک نکته مهم را روشن کنیم: سرور مجازی و سرور ابری دو مفهوم کاملا مقابل هم نیستند. اتفاقا یک سرور ابری هم معمولا یک ماشین مجازی است که روی زیرساخت ابری اجرا می‌شود.

در ادامه این مقاله از مجله پارس هاست، تفاوت سرور مجازی و ابری را به‌طور کامل بررسی می‌کنیم؛ با ما همراه باشید.

تفاوت سرور مجازی و ابری در یک نگاه

تفاوت اصلی بیشتر به نحوه طراحی زیرساخت، محل قرارگیری منابع، مقیاس‌پذیری، افزونگی و شیوه مدیریت سرور برمی‌گردد. پس وقتی یک شرکت می‌گوید «سرور مجازی» و شرکت دیگری می‌گوید «سرور Cloud»، فقط اسم سرویس را مقایسه نکنید؛ باید ببینید پشت این عنوان چه زیرساختی قرار دارد.

ابتدا در جدول زیر تفاوت سرور ابری و مجازی را در یک نگاه بررسی می‌کنیم:

این جدول یک مقایسه عمومی است، نه قانون ثابت بازار. ممکن است یک VPS حرفه‌ای روی کلاستر HA از نظر زیرساخت بسیار قدرتمندتر از چیزی باشد که یک شرکت با عنوان Cloud Server می‌فروشد.

سرور مجازی چیست؟

سرور مجازی یا VPS مخفف Virtual Private Server است. در این مدل، یک سرور فیزیکی با کمک فناوری مجازی‌ سازی سرور به چند محیط مستقل تقسیم می‌شود. هر VPS سیستم‌ عامل، منابع، فضای ذخیره‌سازی و محیط نرم‌افزاری مخصوص خودش را دارد.

Hypervisor وظیفه تقسیم منابع سخت‌افزاری میان ماشین‌های مجازی را بر عهده دارد. فناوری‌هایی مثل KVM، VMware و Hyper-V در همین لایه قرار می‌گیرند.

مثال: فرض کنید یک سرور فیزیکی ۶۴ هسته پردازنده و ۲۵۶ گیگابایت RAM دارد. شرکت هاستینگ می‌تواند بخشی از این منابع را به چند VPS اختصاص دهد. هر کاربر محیطی جداگانه می‌بیند و بدون دسترسی به محیط VPSهای دیگر، سیستم‌ عامل و نرم‌افزارهای خودش را مدیریت می‌کند.

البته نوع تخصیص منابع اهمیت زیادی دارد. بعضی سرویس‌ها منابع مشخصی مثل ۴ هسته CPU و ۸ گیگابایت RAM در اختیار شما می‌گذارند و بعضی مدل‌ها بخشی از منابع را به‌صورت اشتراکی مدیریت می‌کنند. 

ویژگی‌‌های سرور مجازی

• در مقایسه‌ با سرور اختصاصی ارزان‌تر و تقریبا ‌هم‌قیمت سرور ابری است.
• امکان دسترسی مشترک به هیچ فایل یا داده‌ای برای دریافت‌کنندگان این سرویس وجود ندارد و همه داده‌ها جداگانه ذخیره و نگه‌داری می‌شوند.
• درصورت نیاز، می‌توانید VPS را بدون تاثیر بر سایر سرورهای مجازی مجددا راه‌اندازی کنید.
• امنیت VPS به معماری مجازی‌سازی، تنظیمات سیستم‌عامل و نحوه مدیریت زیرساخت توسط ارائه‌دهنده و کاربر بستگی دارد.
• برخی منابع VPS بسته به نوع سرویس ممکن است اختصاصی و برخی منابع مانند CPU به‌صورت اشتراکی مدیریت شوند؛ میزان تخصیص منابع را باید از مشخصات سرویس‌دهنده بررسی کنیم.
• در هر سرور مجازی، تنها امکان استفاده از یک سیستم‌عامل وجود دارد.

سرور ابری چیست؟

سرور ابری یا Cloud Server هم معمولا یک ماشین مجازی است، اما تفاوت در زیرساخت پشت آن قرار دارد. در یک زیرساخت ابری، ارائه‌دهنده مجموعه‌ای از سرورهای فیزیکی، شبکه، Storage و تجهیزات دیتاسنتر را در قالب یک Pool یا کلاستر مدیریت می‌کند. 

ماشین‌های مجازی روی این زیرساخت اجرا می‌شوند و سرویس‌های ابری امکاناتی مثل Provisioning سریع، افزایش منابع، جابه‌جایی Instance، Load Balancing و معماری چند لایه برای افزایش دسترس‌پذیری را در اختیار کاربر می‌گذارند. AWS نیز Cloud Server را یک سرور مجازی روی زیرساخت ارائه‌دهنده Cloud تعریف می‌کند.

اما نکته مهم درباره Cloud Server، نحوه طراحی زیرساخت آن است؛ Cloud بودن به‌تنهایی به‌معنی بدون قطعی بودن سرور نیست. معماری سرویس تعیین می‌کند که در زمان خرابی یک Host یا حتی یک دیتاسنتر چه اتفاقی برای Workload شما رخ دهد.

ویژگی‌های کلیدی سرورهای ابری

مهمترین خصوصیات سرورهای ابری عبارت‌اند از:

• زیرساخت پردازشی می‌تواند فیزیکی (Bare Metal)، مجازی یا ترکیبی از هر دو باشد.
• تمام قابلیت‌های یک سرور فیزیکی را دارد.
• امکان پردازش بارهای کاری سنگین و ذخیره‌سازی حجم بالای اطلاعات را دارد.
• خدمات خودکار از طریق API و به‌صورت درخواستی در دسترس است.
• پرداخت به‌صورت ماهانه یا بر اساس مصرف (Pay-as-you-go) انجام می‌شود.
• مقیاس‌پذیر و قابل تنظیم بر اساس نیازهای کاربر را دارد.
• هزینه سرور ابری به منابع، معماری سرویس و مدل پرداخت بستگی دارد و لزوما ارزان‌تر یا گران‌تر از VPS و سرور اختصاصی نیست.
• از قابلیت ارائه زیرساخت سفارشی بهره می‌برد و امکان دسترسی به ساخت شبکه سفارشی، فایروال‌ها، تعادل بار و استقرار IP را برای مشتریان فراهم می‌کند.
• در معماری‌های دارای افزونگی و دسترس‌پذیری بالا، در صورت خرابی یک سرور میزبان، ممکن است بار کاری به منابع دیگر منتقل شود و تاثیر خرابی کاهش پیدا کند؛ اما استفاده از سرور ابری به‌تنهایی تضمین‌کننده جلوگیری از قطعی نیست!
• منابع محاسباتی درخورتوجهی دارد و حتی درصورت اضافه‌شدن مشتریان جدید، نگرانی‌ای بابت تاخیر RAM یا قدرت CPU وجود ندارد.
• امکان انتخاب سیستم‌عامل اختصاصی برای هر‌یک از دریافت‌کنندگان سرویس ابری وجود دارد.
• فضای ذخیره‌سازی نامحدود مبتنی‌ بر SAN دارد.

تفاوت سرور ابری و مجازی (vps)چیست؟

هاست اشتراکی، VPS و Cloud Server سه سرویس یکسان نیستند. در هاست معمولی، چند سایت از یک محیط میزبانی مشترک استفاده می‌کنند و مدیریت سرور بیشتر برعهده شرکت هاستینگ است.

در VPS، محیط مجازی مستقل دارید و کنترل بیشتری روی سیستم‌ عامل و نرم‌افزارها پیدا می‌کنید. در Cloud Server، علاوه‌بر ماشین مجازی، معماری زیرساخت ابری و امکاناتی مثل API، مقیاس‌پذیری و معماری High Availability اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

بنابراین وقتی کسی می‌پرسد «تفاوت هاست ابری و معمولی چیست؟»، نباید پاسخ را فقط در سرعت خلاصه کنیم. معماری منابع و نحوه مدیریت زیرساخت، بخش مهم تفاوت است.

تفاوت را باید در سه لایه ببینیم:

۱. محل و معماری منابع

در VPS سنتی، یک ماشین مجازی (VM) ممکن است روی یک هاست فیزیکی مشخص اجرا شود. اگر هاست دچار مشکل شود، ادامه کار سرویس به معماری HA ارائه‌دهنده وابسته است. در Cloud، معمولا چند Host و منابع مختلف در یک زیرساخت مشترک قرار دارند. این معماری امکان توزیع VMها میان منابع مختلف را بیشتر می‌کند.

۲. مقیاس‌پذیری

فرض کنید یک فروشگاه اینترنتی در بیشتر روزها به ۴ هسته CPU و ۸ گیگ RAM نیاز دارد، اما هنگام یک کمپین فروش، مصرف CPU ناگهان افزایش پیدا می‌کند. در VPS معمولی، افزایش منابع معمولا به ارتقای Plan یا تغییر اندازه VM نیاز دارد.

در سرور ابری، معمولا امکان افزایش یا کاهش منابع بر اساس نیاز وجود دارد. برای مثال، می‌توان چند ماشین مجازی را پشت یک متعادل‌کننده بار (Load Balancer) قرار داد تا با افزایش یا کاهش ترافیک، تعداد ماشین‌ها نیز بیشتر یا کمتر شود. سرویس‌هایی مانند Azure VM Scale Sets برای مدیریت خودکار تعداد ماشین‌های مجازی در چنین شرایطی طراحی شده‌اند.

۳. دسترس‌پذیری

اینجا یکی از مهم‌ترین تفاوت‌ها دیده می‌شود. یک VPS روی یک هاست فیزیکی قرار دارد. اگر زیرساخت ارائه‌دهنده افزونگی مناسبی نداشته باشد، خرابی هاست می‌تواند سرویس را تحت تاثیر قرار دهد.

در سرور ابری، امکان طراحی معماری چند VM، چند هاست و حتی چند Availability Zone وجود دارد. برای نمونه، Azure امکان اجرای VMها در Availability Zoneهای جداگانه را برای کاهش اثر خرابی یک دیتاسنتر فراهم می‌کند. پس Cloud بیشتر یک معماری زیرساخت است، نه صرفا یک نوع VM.

آیا سرور مجازی می‌تواند ابری باشد؟

بله؛ و این دقیقا همان نکته‌ای است که در مقایسه سرور مجازی و ابری نباید از دست برود. یک VPS می‌تواند روی زیرساخت Cloud اجرا شود. در این حالت، شما هم یک Virtual Private Server دارید و هم زیرساخت ابری پشت آن قرار دارد.

IBM نیز VPS را نوعی سرویس چندمشتری مبتنی بر منابع مجازی معرفی می‌کند و اشاره دارد که ارائه‌دهندگان Cloud هم VPS ارائه می‌دهند. پس عبارت‌های زیر لزوما تناقض ندارند:

• Cloud VPS
• Virtual Cloud Server
• Cloud VM
• VPS روی زیرساخت ابری

مشکل زمانی شروع می‌شود که این اصطلاحات بدون توضیح فنی، فقط برای فروش یک سرویس معمولی استفاده شوند!

تفاوت سرور اختصاصی و مجازی

در سرور اختصاصی، کل سخت‌افزار فیزیکی در اختیار یک مشتری قرار می‌گیرد. اما در VPS، یک سرور فیزیکی میان چند محیط مجازی تقسیم می‌شود. سرور اختصاصی برای Workloadهای سنگین، دیتابیس‌های بزرگ، پردازش‌های مداوم و پروژه‌هایی که به کنترل کامل سخت‌افزار نیاز دارند گزینه مناسبی است.

VPS هزینه پایین‌تری دارد و برای بسیاری از سایت‌ها و سرویس‌های آنلاین عملکرد بسیار خوبی ارائه می‌دهد. در عمل، انتخاب میان این دو فقط به قدرت پردازنده مربوط نیست؛ میزان مصرف RAM، نوع Storage، IOPS، شبکه و الگوی مصرف CPU هم اهمیت دارد.

در مقاله دیگر ما می‌توانید مطالب بسیار مفیدی درباره تفاوت سرور اختصاصی و مجازی بخوانید.

سرور هیبرید چیست؟

سرور هیبرید یا هابرید معمولا به ترکیب چند نوع زیرساخت اشاره دارد. مثلا یک شرکت ممکن است دیتابیس اصلی را روی سرور اختصاصی نگه دارد و لایه Web یا Application را روی Cloud اجرا کند.

این مدل زمانی جذاب است که بخشی از سیستم به قدرت و کنترل Bare Metal نیاز داشته باشد و بخش دیگری به Elasticity و مقیاس‌پذیری Cloud. پس Hybrid را با «سرور قوی‌تر» اشتباه نگیرید؛ این اصطلاح بیشتر درباره ترکیب معماری‌ها صحبت می‌کند.

تفاوت سرور مجازی ایران و خارج

موقع خرید VPS، موقعیت دیتاسنتر هم اهمیت دارد. اگر بیشتر کاربران سایت داخل ایران هستند، سرور ایران معمولا Latency پایین‌تری برای آن‌ها دارد. در مقابل، سرور خارج برای سرویس‌هایی که مخاطب بین‌المللی دارند یا به مسیرهای ارتباطی خارج از ایران وابسته‌اند، انتخاب منطقی‌تری است.

در این انتخاب فقط فاصله جغرافیایی را نبینید. کیفیت شبکه، مسیرهای BGP، پهنای باند، کیفیت دیتاسنتر، محدودیت‌های سرویس‌دهنده و پایداری ارتباط را هم بررسی کنید. برای اطلاعات بیشتر، تفاوت سرور مجازی ایران و خارج را مطالعه کنید. 

خرید VPS آلمان؛ چه زمانی منطقی است؟

خرید VPS آلمان برای پروژه‌هایی که مخاطب اروپایی دارند، معمولا انتخاب جذابی است. آلمان یکی از نقاط مهم زیرساخت اینترنت و دیتاسنتر در اروپا است و برای بسیاری از سرویس‌ها دسترسی مناسبی به شبکه‌های اروپایی دارد.

بااین‌حال، فقط اسم «آلمان» کافی نیست. کیفیت دیتاسنتر، نوع فضای ذخیره‌سازی، ظرفیت شبکه، CPU واقعی و سیاست شرکت ارائه‌دهنده در زمان مصرف منابع را بررسی کنید. اگر پروژه شما مخاطب ایران دارد، قبل از خرید VPS آلمان، Latency و مسیر شبکه تا ایران را هم تست کنید.

خرید سرور مجازی لینوکس یا Cloud؟

اگر کنترل سیستم‌ عامل، هزینه منطقی و اجرای سرویس‌های معمول برای شما مهم‌تر است، خرید سرور مجازی لینوکس را توصیه می‌کنیم. اما اگر پروژه شما به مقیاس‌پذیری خودکار، چند ماشین مجازی، متعادل‌سازی بار، رابط‌های برنامه‌نویسی زیرساختی یا معماری چندمنطقه‌ای نیاز دارد، سرور ابری بهتر است. البته سرورهای لینوکس پارس هاست روی زیرساخت ابری ارائه می‌شوند؛ بنابراین می‌توانید از مزایای سرور مجازی ابری نیز بهره‌مند شوید.

سرور مجازی بهتر است یا ابری؟ کدام را خریداری کنیم؟

تفاوت سرور مجازی و سرور ابری در موارد مختلف نشان می‌دهد، هر سرویس ویژگی‌های خاص خود را دارد و برای کاربردهای مختلف مناسب است. انتخاب سرور مناسب برای صاحبان کسب‌وکارها بسیار مهم است. در اغلب مواقع، این سرورها حامل اطلاعات بسیار مهمی از شرکت یا مشتریان آنان هستند؛ در نتیجه، باید به ویژگی‌هایی از‌جمله سطح امنیت ارائه‌شده بسیار دقت کنید.

سرورهای مجازی و سرورهای ابری دو نوع سرور محبوب برای صاحبان شرکت‌ها یا سازمان‌های مختلف هستند که هر‌یک از جهات مختلفی می‌توانند بر دیگری برتری داشته باشند. پارس هاست با بیش از

سوالات متداول

۱. تفاوت سرور مجازی و ابری چیست؟

۲. آیا سرور مجازی همان سرور ابری است؟

خیر. هر دو از مجازی‌سازی استفاده می‌کنند، اما سرور ابری معمولا روی زیرساختی گسترده‌تر با قابلیت مقیاس‌پذیری و افزونگی بیشتر اجرا می‌شود.

۳. سرور مجازی بهتر است یا سرور ابری؟

انتخاب به نیاز پروژه بستگی دارد. برای سایت‌ها و سرویس‌های معمول، VPS انتخاب اقتصادی و مطلوبی است؛ اما برای پروژه‌های مقیاس‌پذیر و حساس، Cloud معمولا امکانات بیشتری ارائه می‌دهد.

۴. آیا سرور مجازی می‌تواند ابری باشد؟

بله. یک VPS می‌تواند روی زیرساخت ابری اجرا شود؛ بنابراین «VPS» و «Cloud» لزوما دو سرویس متضاد نیستند.